Kurtka na narty – parametry, które mają znaczenie

Jaka kurtka na narty?

Nieprzemakalna i nieprzewiewna, z kapturem, który da się naciągnąć na kask, z wysokim kołnierzem i pasem przeciwśnieżnym na dole. Powinna zakrywać pośladki, mieć regulowane mankiety i kieszenie, do których sięgniesz w rękawicach. Ocieplenie wybierasz pod warunki: grube na mróz, cienkie albo żadne, jeśli pod spód zakładasz polar.

Kurtka to trzecia, wierzchnia warstwa stroju. Jak dobrać bieliznę i warstwę środkową, opisujemy w poradniku jak się ubrać na narty. Tutaj zajmujemy się tym, co odróżnia jedną kurtkę od drugiej: liczbami z metki, ociepleniem i krojem.

Co znaczą parametry na metce kurtki narciarskiej?

Na metkach pojawiają się zwykle trzy liczby: wodoodporność w milimetrach słupa wody, oddychalność w gramach pary na metr kwadratowy na dobę albo jako opór pary wodnej oraz, rzadziej, opór cieplny ocieplenia. Każda pochodzi z innej metody badania i każda opisuje próbkę materiału, a nie uszytą kurtkę.

Co znaczą parametry na metce kurtki narciarskiej?

Parametr	Co mierzy	Jednostka	Metoda	Lepiej, gdy wartość jest
Wodoodporność	ciśnienie wody, przy którym tkanina zaczyna przeciekać	mm słupa wody	ISO 811:2018	wyższa
Opór pary wodnej	jak mocno tkanina zatrzymuje parę z potu	m²·Pa/W	ISO 11092	niższa
Przepuszczalność pary	ile pary przechodzi przez tkaninę	g/m²/24h	różne metody, np. ISO 15496	wyższa
Opór cieplny	jak dobrze materiał lub ocieplenie zatrzymuje ciepło	m²·K/W	ISO 11092	wyższa

Najwięcej nieporozumień budzi oddychalność. Wynik w gramach na dobę zależy od metody, a ISO 15496:2018 zastrzega, że jej wyników nie da się porównać z innymi metodami tego typu, bo nie są ze sobą skorelowane. Ta sama norma dodaje, że służy kontroli jakości w zakładzie i nie nadaje się do klasyfikowania tkanin pod kątem komfortu. Pełniejszy obraz daje badanie według ISO 11092, które mierzy opór pary wodnej i opór cieplny na podgrzewanej, „pocącej się” płycie. Dwie kurtki z oddychalnością podaną różnymi metodami porównujesz więc tylko z grubsza, a jeśli metki nie mówią, jaką metodą mierzono, liczby nie mówią prawie nic.

Wodoodporność bada się metodą ciśnienia hydrostatycznego z ISO 811:2018. Norma obejmuje tkaniny, które mają być wodoodporne, niezależnie od tego, czy mają wykończenie hydrofobowe.

Kurtka na narty: jaka membrana?

Taka, której parametry producent podaje razem z metodą badania i której szwy są zabezpieczone przed przeciekaniem. Membrana to cienka warstwa w tkaninie, która zatrzymuje wodę z zewnątrz i przepuszcza parę od środka. Tę samą rolę może pełnić powłoka nałożona na tkaninę. Nazwa handlowa membrany nic nie mówi o jej działaniu, mówią o nim wyniki badań.

Liczby z metki dotyczą materiału, a kurtka przecieka zwykle w szwach, zamkach i wokół kaptura. Dlatego istnieje osobna norma dla gotowej odzieży: ISO 24232:2024 opisuje wymagania i metody badań materiałów i uszytych ubrań chroniących przed opadami, w tym płatkami śniegu, mgłą i wilgocią od podłoża. Kurtka narciarska nie musi jej spełniać, ale jeśli producent się na nią powołuje, wiesz, że badano całe ubranie, a nie skrawek tkaniny.

Progów w rodzaju „od tylu milimetrów kurtka nadaje się na narty” nie podajemy. Nie znaleźliśmy ich w żadnej normie ani przepisie.

Czy kurtka narciarska musi mieć certyfikat?

Nie musi. Rozporządzenie (UE) 2016/425 o środkach ochrony indywidualnej w art. 2 ust. 2 lit. c wyłącza wyroby do użytku prywatnego chroniące przed czynnikami atmosferycznymi, które nie mają charakteru ekstremalnego. W motywach rozporządzenia jako przykład takich wyrobów wymieniono odzież sezonową. Kurtka narciarska kupowana do jazdy rekreacyjnej nie przechodzi więc procedury oceny zgodności, a jej parametry deklaruje producent.

Obowiązkowa jest za to etykieta ze składem. Według rozporządzenia (UE) nr 1007/2011 każdy wyrób włókienniczy na rynku musi mieć trwałą i czytelną informację o składzie surowcowym (art. 14), widoczną przed zakupem, także w sprzedaży internetowej (art. 16). Jeśli kurtka ma na przykład futrzane wykończenie kaptura, etykieta musi zawierać zdanie „Zawiera nietekstylne części pochodzenia zwierzęcego” (art. 12).

Puch czy ocieplenie syntetyczne?

Ciepło obu ociepleń mierzy się tak samo: oporem cieplnym według ISO 11092, normy obejmującej tkaniny, pianki i wielowarstwowe zestawy używane w odzieży, kołdrach i śpiworach. Bez tej liczby porównujesz grubość, a nie izolację. Wybór zależy więc bardziej od warunków niż od samego materiału.

Przy puchu czytaj etykietę wypełnienia. Norma PN-EN 12934:2025-07 określa, jak oznacza się skład pierza i puchu użytych jako jedyne wypełnienie, w tym udział poszczególnych składników i to, czy pochodzą od ptaków wodnych czy grzebiących. Przy ociepleniu syntetycznym skład wynika z etykiety wymaganej przez rozporządzenie 1007/2011.

Na stoku ocieplenie przegrywa z wilgocią. Komunikat straży pożarnej przypomina, że wilgotne ubranie drastycznie przyspiesza wychłodzenie. Przy mokrym śniegu i odwilży o cieple decyduje szczelna warstwa zewnętrzna i sucha bielizna pod spodem. Na zmienne warunki można też wybrać kurtkę bez ocieplenia i ciepło regulować polarem pod spodem.

Po co kaptur i wysoki kołnierz, skoro jeżdżę w kasku?

Bo na wyciągu siedzisz bez ruchu na wietrze, a kask nie osłania karku ani szyi. W bazie MSiT (stan 2022) 58 z 72 ośrodków wymienia w opisie wyciągów kolej krzesełkową. Na krzesełku wiatr działa najmocniej, a poradnik pacjent.gov.pl przypomina, że silny wiatr przy temperaturze nieco powyżej 0°C może działać jak -20°C w bezwietrzny dzień.

Kaptur musi mieścić się na kask i mieć regulację, żeby nie zasłaniał pola widzenia przy obrocie głowy. Przymierzaj kurtkę w kasku. Kołnierz powinien sięgać brody po zapięciu zamka, a jego wnętrze być miękkie, bo ociera o twarz. Według skali zagrożenia wychłodzeniem UTCI z rekomendacjami RCB, przy wartościach od -13°C do -27°C zalecana jest zwiększona termoizolacyjność odzieży. O doborze kasku piszemy w poradniku kask narciarski.

Co to jest pas przeciwśnieżny i kieszeń na karnet?

Pas przeciwśnieżny, nazywany też śniegołapem, to wewnętrzny pas tkaniny w dolnej części kurtki, zapinany wokół bioder. Przy upadku zatrzymuje śnieg, który inaczej wpadłby pod kurtkę. Część kurtek ma go odpinanego albo z napami, które łączą go ze spodniami.

Kieszeń na karnet to płaska kieszeń na rękawie albo na piersi. Skipass to karta zbliżeniowa, którą przykłada się do czytnika przy bramce, a kieszeń na rękawie pozwala zrobić to bez rozpinania kurtki i zdejmowania rękawic. Jak działają karnety i bramki w polskich ośrodkach, opisujemy w poradniku o skipassie.

Pozostałe elementy, na które warto spojrzeć przy przymierzaniu:

• zamki wentylacyjne pod pachami, które otwierasz na podejściu i w słońcu;
• mankiety z rzepem, które zmieszczą mankiet rękawicy pod spodem albo na wierzchu;
• osłona zamka od środka, żeby metalowy suwak nie dotykał brody;
• kieszeń wewnętrzna zapinana na zamek, z której nic nie wypadnie na krzesełku.

Kurtka powinna być na tyle luźna, żeby zmieścić pod nią warstwę środkową. Pacjent.gov.pl zaleca rozluźniać zapięcia rękawic czy kurtki, które powodują ucisk tamujący krążenie. Do kurtki dobierz spodnie z tej samej klasy wodoodporności; o szelkach, nogawkach i rękawicach piszemy w tekście spodnie i rękawice narciarskie.

Czym różni się kurtka na narty damska?

Krojem i rozmiarami, a nie parametrami tkaniny. Metody badań wodoodporności i oporu pary są te same dla każdej kurtki. Damskie kurtki mają inny krój i własną tabelę rozmiarów, więc przymierzaj je tak samo jak każdą inną: w kasku i z warstwą środkową pod spodem. Kombinezony, kroje i dodatki dla kobiet omawiamy w poradniku o tym, jak wybrać strój na narty damski.

Jaka kurtka na narty biegowe?

Cieńsza, lżejsza i mniej ocieplona niż do narciarstwa zjazdowego. W biegu pracujesz bez przerwy, więc kurtka ma przede wszystkim chronić przed wiatrem i przepuszczać parę. Ocieplenie, które na krzesełku jest zaletą, na podejściu sprawia, że bielizna szybko robi się mokra.

Straż pożarna radzi ubierać się tak, żeby łatwo było zdjąć warstwę, gdy się spocisz w trakcie wysiłku. Na biegówkach ta rada decyduje o komforcie: ciepłą kurtkę lub kamizelkę wozisz w plecaku na postój i zjazd. Więcej o sprzęcie i trasach w poradniku o narciarstwie biegowym.